Üyelik tarihi: Mar 2007
Bulunduğu yer: ForuMini..® Istanbul
Yaş: 18
Mesajlar: 3,013
Rep Puanı: 6000
İtibar Gücü: 68
|
ORTADOĞU ÜLKELERİ
Jepolitik bakımdan önemli bir yer olan Ortadoğu ülkelerinin doğal yapıları çok değişiktir. Aynı zamanda etnik bakımdan da çok karışıktır. Ortadoğu, sosyal ve etnik grupların karışık olduğu, eski bir uygarlık merkezi olması, yolların kesiştiği bir konumda bulunması ve üç dinin merkezi olması bakımdan tarihin her döneminde değerini korumuştur. Günümüzde önemli petrol yataklarının bulunması bu önemi daha da artırmıştır.
Türkiye, İran, Irak, Kuveyt, Katar, Bahreyn, BAE, Suudi Arabistan, Suriye, Lübnan, İsrail, Filistin, Ürdün, Ermenistan, Afganistan, Mısır ve Libya Ortadoğu ülkelerine dahil edilirler.
AFGANİSTAN - Kabil-Peştular-İslamiyet-Afgani
Asya’nın GB da yer alır. Deniz kıyısının olmaması, çevre ülkelerle ilişkilerinin kopuk olması nedeniyle çağdaş dünyadaki gelişmelerden yeterinde yararlanamamıştır.
Tarihi: Orta Asya ile Hindistan ve Hint Okyanusu arasında sratejik bir öneme sahip olması nedeniyle başka ülkelerin etki alanında kalmıştır. 7. yy da Müslüman Arapların, 13. ve 14. yy da Moğol ve Perslerin egemenliğinde kalan ülke 1700’lü yılların ortasında bağımsız oldu. Ancak, 19.yy da Çarlık Rusyası ile İngiltere arasında mücadele sahası oldu. 1978 de SSCB ülkeyi işgal etti. Afganlılarla Ruslar arasında 9 yıl gerilla savaşı oldu. Sovyetler 1989 da ülkeyi terk ettiler. 1994 de iç çatışmalar başladı, 1996’dan beri Pakistan’ın desteklediği Talibanlar ülkeyi yönetirken, 2002 de ABD askeri müdahalede(11 Eylül gerekçesiyle) bulundu, yönetim el değiştirdi. BM askerleri bulunuyor.
Yüzey Şekilleri: Kuzey Afganistan, Hindikuş Dağları ile Ceyhun Irmağı eteklerini kapsayan ve başlıca tarım alanlarının bulunduğu bölgedir. Orta Afganistan, Hindikuş Dağlarının uzandığı kesim olup, en engebeli alandır. Doğuyla bağlantısı bu dağlar üzerinde yer alan Hayber Geçidi ile sağlanır. Güney Afganistan, Hindikuş Dağlarından GB ya doğru alçalan bir platodur. Ceyhun(Amuderya), Kabil, Hilmend, Murgap başlıca akarsularıdır. GB da Hamum Gölü vardır.
İklim ve Bitki Örtüsü: Karasal iklime sahiptir. Kışlar çok soğuk(-30 altına kadar düşer) geçer. Yaz sıcaktır. Bitki örtüsü bozkırdır. Doğuda yer yer orman örtüsüne rastlanır. Güneydeki çöller fakirdir.
Nüfus Yerleşme: Farklı etnik gruplar bulunur. Çoğu Müslüman olup, ¾ ü kırsal alanlarda yaşarlar. Okuma yazma oranı ve gelir seviyesi düşüktür. Kabil, Kandehar, Mezarışerif ve Herat önemli şehirleridir.
Ekonomi: Halkın % 70’i geçimini tarımdan sağlar. Ekonomik bakımdan dünyanın en geri kalmış ülkelerindendir. Tarımda sulama yeterli yağışa sahip olmadığı için önemlidir. Hayvancılık da önemlidir. Karakul cinsi koyunlardan astragan kürk üretimi, halı ve kilimleri büyük değer taşır. Lapız Lazuli denilen lacivert renkli değerli taşın, dünyadaki tek üreticisidir.
Atatürk döneminde ilişki kurulmuş, 1983 de göçmen alınmış ve SSCB savaşında destek olunmuştur. Ticari ilişkiler gelişmemiştir.
LÜBNAN-Beyrut-Şii,Suni Araplar-İslamiyet,Hıristiyanlık-Lübnan Lirası
Doğu Akdeniz kıyısında yer alam küçük ama kalabalık bir ülkedir.
Tarihi: Fenike, Hıristiyanlar, Müslüman Araplar ülkeye yerleşmişler Haçlı seferleri sırasında işgal edilen ülke, 1517 de Osmanlı , 1920’de Fransız hakimiyetine girmiş, 1946 da bağımsız olmuştur. Filistin-İsrail arasında kalan ülkede, 1986 da Şii ile Dürziler arasında çatışmalar olmuş, 1991’de Suriye destekli hükümet 16 yıl süren savaşı sona erdirmiş ve huzuru sağlamaya çalışmaktadır.
Yüzey Şekilleri: Lübnan Dağları ve hemen doğusunda Beka Vadisi, bu vadi içinde Asi ve Litani nehirleri yer alır. Bu tektonik çukurluğun doğusunda Lübnan Dağlarına paralel Anti Lübnan Dağları yer alır ki Suriye sınırını oluşturur.
İklim ve Bitki Örtüsü: Kıyıda Akdeniz, iç kesimlerde dağlık kütleden dolayı iç kısımlarda kuraklık daha fazladır. İklim ve toprak özellikleri nedeniyle Ortadoğu’nun en fazla ormanına sahiptir.
Nüfus Yerleşme: Kalabalıktır. Çoğu kentlerde yaşar. Sunni, Şii Müslüman Araplar, Ermeniler, Dürziler yaşar okur yazar oranı yüksek. Beyrut, Sayda, Sur, Tarblus önemli şehirleridir.
Ekonomi: Uluslar arası ticaret, bankacılık ve turizme dayalıdır. Fakat iç savaşlar nedeniyle eski önemini yitirmiştir. Tarım Beka Vadisi, dağ yamaçlarında yapılır.
Gıda maddeleri, canlı hayvan, demir-çelik ürünleri, çeşitli makineler satar, ham deri, sigara kağıdı, hurda demir-çelik, asit, muz almaktayız.
ÜRDÜN -Amman-Müslüman Arap-İslamiyet-Ürdün Dinarı
Doğu Akdeniz’de Kızıldeniz kıyısındaki Akabe Körfezi’nde 26 km genişlikte kıyısı olan bir ülkedir.
Tarihi: Asur, Babil, Pers, Roma etkisinde kalan ülke, 7.yy da Arapların eline geçmiş; 12.yy da Müslümanlar ile Haçlılar arasında savaşlar olmuştur. 16. yy da Osmanlı hakimiyetine geçen ülke, I. Dünya savaşında Osmanlı ordusunu arkadan vurdular. İngiliz hakimiyetine giren ülkede 1923’te mandalı yönetim varken, 1946 da İngiliz mandası kalkmış, bağımsız olmuştur.
Yüzey Şekilleri: 1. Ürdün Nehri ve Lut Gölü’nün yer aldığı derin oluk(Gor Çukurluğu) ve içerisinde Lut Gölü(Ölü deniz -394m, tuzluluk oranı binde 300 üzerindedir. Bu nedenle insan su yüzünde kalır, batmaz) yer alır. Lut Gölü’nün etrafındaki sahalarla yükselti farkı 900-1200m kadardır. 2. Lut Gölü çevresindeki masa şeklinde bir topografyaya sahip olan çöl bölgesi yer alır. Lut Gölü’nde balık yaşamaz. Başlıca akarsuyu Lut’ a dökülen Şeria’dır.
İklim ve Bitki Örtüsü: Batı bölümünde Akdeniz ikliminin bozulmuş hali, doğu ve güneyde karasal iklim egemendir. Lut Gölü çevresinde maki tahribi sonucu garigler görülür. Batı Şeria’nın yükseklerinde ormanlar, doğuda bozkır ve çöl bitkileri yaygındır.
Nüfus Yerleşme: Nüfusu II. Dünya Savaşı’ndan itibaren artmaya başlamıştır. Kentli oranı artma yolundadır. Amman, Zerka, İbrid ve Akabe önemli yerleşim alanlarıdır. % 95 Sünni Müslüman, Filistinli göçmenler, Ortodoks Hıristiyanlar yaşar.
Ekonomi:Tarım önemlidir. Fakat kuraklık olumsuz yönde etkiler. Şeria vadisi ile ülkenin KB sı tarıma elverişlidir. Beka Vadisi de önemli tarım alanıdır. Küçükbaş hayvancılık ve Akabe Körfezi’nde balıkçılık önem kazanmıştır. Dünyanın sayılı fosfat üreticileri arasındadır. Yeterli hammadde ve enerji kaynağı olmamasından sanayi gelişmemiştir. Ceraş ve Petra tarihsel kalıntıları ile Lut Gölü kıyılarındaki kaplıcalar turizm açısından önemli gelir kaynağı olmuştur.
Gıda maddeleri, demir-çelik ürünleri satar, gübre, ham deri, yün satın alırız. Son yıllarda ilişkilerimiz gelişmektedir. En fazla Arap ülkeleri ve Hindistan ile ticaret yapar.
İSRAİL-Tel Aviv-Yahudi-Musevilik, İslamiyet-Yeni Sekel
Tarihi: İsrail’in yer aldığı Filistin toprakları, 1000’li yıllardan 20.yy a kadar Müslümanların elinde kaldı. 1517’ye kadar Osmanlı yönetiminde kalan ülke, daha sonra İngilizlerce ele geçirildi. 1918’den itibaren dünyanın dört bir yanından göç eden Yahudiler bu topraklara yerleşmeye başladılar. II. Dünya Savaşı sonuna kadar İngiliz yönetiminde kalan topraklarda 1948’de BM tarafından İsrail devleti kuruldu. ABD kurulur kurulmaz tanıdı. Mısır, Ürdün askerleri ülkeyi işgal etti, 1967’de Arap-İsrail savaşı çıktı, Araplar yenilgiye uğradı ve İsrail topraklarını iki misli genişletti. 1973’de de Arap-İsrail savaşları oldu, 1979 da Amerika’nın araya girmesiyle antlaşma yapıldı. Filistinliler, Yaser Arafat önderliğinde bağımsız bir Filistin Devleti kurmak için sürekli mücadele ettiler, 1987’de Gazze’de ayaklandılar ve 1988 de bağımsız Filistin Devleti kuruldu. 1994’de İsrail, Filistin ile anlaşarak Batı Şeria’dan çekilmeyi kabul etti fakat çıkan çatışmalar bunu geciktirdi. Halen İsrail Filistin çatışmaları, İsrail’in Filistinlileri çocuk yaşlı kadın demeden en gelişmiş silah ve bombalarla bombalaması, Filistinlilerin ise taş sopa ve silahlarda mücadelesi devam etmektedir. Filistin lideri Yaser Arafat 2004(Kasım) ayında Fransa’da öldü(!).
Yüzey Şekilleri: Karmaşık bir yapıya sahiptir. Kuzeyde yer alan kıyı bölgesi, bu alan verimli tarım alanları ve plajlar bakımından önemlidir. Orta bölümünde yer alan dağlık alan, bu alan masa biçiminde platolardan oluşmuştur. Doğuda ise, tektonik çukurluk yer alır. Bu çukurluğa Gor çukurluğu da denilir, Lut Gölü’nün bir bölümü de bu ülke sınırları içinde yer alır. Ülkenin güneyi dar olup, Necef çölüne geçilir.
İklim ve Bitki Örtüsü: Kıyı kesiminde Akdeniz, iç kesimlerde karasal, güneyde çöl iklimi görülür. Lut Gölü çevresinde 100mm olan yağış, Necef Çölünde daha da azalır. Tepelerde çam ve meşeler, diğer alanlarda maki, bozkır ve çöl bitkileri yaygındır.
Nüfus Yerleşme: % 82 Yahudi, % 14 Arap. % 90 kentlerde yaşar. Tel Aviv, Hayfa ve Kudüs önemli şehirleridir.
Ekonomi: En büyük problemi su yetersizliğidir. Taberiye Gölü ve yer altı sularından sağlanır. Tarıma elverişli topraklar azdır, fakat verimin yüksek olması nedeniyle ihtiyacı karşılar. Kibbutz denilen çiftlikler, Moşav adı verilen kooperatifler tarımsal üretimi karşılar. Tahıl, üzüm, zeytin ve turunçgiller yetiştirilir. Sanayisi çok gelişmiştir. İhracatının % 85 i sanayidir. Turizm, karayolu ağı gelişmiştir. Gıda maddeleri, çimento, pamuk, demir-çelik ürünleri satar, kimyasal maddeler, tıbbi malzemeler ve optik cihazlar alırız.
SUUDİ ARABİSTAN –Riyad- Arap-İslamiyet-Riyal
Ortadoğu’nun toprak bakımından en büyük ülkesidir.
Tarihi: İslamiyetin doğup yayıldığı topraklar, 7.yy dan sonra Müslümanlar için kutsal sayılmaya başlanmıştır. 1517’de Osmanlılar ülkeye hakim olmuşlar, 1906’de Osmanlıların ülkeyi terk etmesinden sonra Arap milliyetçilik hareketine başkanlık eden Abdülaziz İbni Suud, İngiliz desteği ile 1932’de Arabistan Krallığını kurdu. Suud ailesi ülkeyi yönetmektedir.
Yüzey Şekilleri: Arabistan’ın bulunduğu alan eski bir kütledir. Sade bir yapıya sahiptir. Ülke plato görünümündedir. Batıda Kızıldeniz kıyısında dar bir kıyı ovası yer alır. Ovanın gerisinde dağ kuşağı ve yüksekliği 3000m yi aşan volkan konileri görülür. Orta kesimi geniş çöller, kuru vadilerle kaplıdır. Kuzeydeki Nüfud Çölü, Suriye çölünün uzantısıdır. Güneyde yer alan Rubülhali çölü yeryüzünün en kurak ve en geniş çöllerindendir. Çölde hamada denilen taşlık kayalık alanlar vardır. Kuraklıktan sürekli akarsu ve göller yoktur. Su yer altı kaynaklarından karşılanır. Vahalar önemli yerleşim alanı..
İklim ve Bitki Örtüsü: Kurak ve sıcak bir iklim hüküm sürer. Günlük sıcaklık farkları çok yüksektir. Yağış miktarı çok düşüktür. Denize yakın olan alanlarda hava nemlidir.Batıdaki yüksek sahalara yağış düşer ama şiddetli buharlaşmadan dolayı kururlar. Küçük ot ve çalılar, yükseklerde seyrek ormanlara rastlanır.
Nüfus Yerleşme: ¾ ü Suudilerdir. İklim şartları ve topraklarının verimsizliği nedeniyle kapladığı alana göre nüfus çok azdır. Petrolün işletilmeye açılmasıyla dışardan önemli göç aldı. İşçilerin ¼ ü yabancıdır. Büyük kentler petrol çıkarılan yerler, yüksekler ve Kızıldeniz kıyısında yer alır. Mekke, Medine, Taif, Cidde, vaha yerleşmesi olan Riyad(Bahçe anlamına gelir), Dahran, Daman önemli yerleşmelerdir.
Ekonomi: Tarım % 3 alanda kuraklık etkilemektedir. Hurma ve kahve, tahıl üretirler. Deve beslenir. Dünya üzerindeki önemi petrol sayesindedir. Dünya rezervlerinin ¼ üne sahiptir. Yılda 400 milyon ton üretim ile önde gelen petrol üreticilerindendir. Petrol ihracı bakımından ilk sıralarda gelir. Petrole dayalı sanayi gelişmiştir. Ulaşıma ağı gelişmiştir.
Gıda maddeleri, canlı koyun, demir-çelik ürünleri,hazır giyim satarız daha çok petrol alırız. Çok sayıda Türk Firması başta inşaat olmak üzere çeşitli alanlarda faaliyet göstermekte, 100 bin hacı gider.
KUVEYT - Kuveyt-Araplar-İslamiyet-Kuveyt Dinarı
Basra Körfezi’nin KB da yer alır. Körfezdeki Bubiyan, Feyleke ve Verbe adaları bu ülkeye aittir.
Tarihi: Ortadoğu, Uazkdoğu ve Güneydoğu Asya ülkeleri arasında ticaret merkeziydi. 18. ve 19. yy da Osmanlı egemenliğinde kalan ülke toprakları 1914’te İngilizlerin eline geçti. 1930’larda petrolün bulunmasıyla hızla gelişmeye başladı. 1961 yılında bağımsızlığını kazandı. 1990 da Irak tarafından işgal edildi. Körfez Savaşı denilen BM müdahalesi ile Irak güçleri bu ülkeden çıkarıldı.
Yüzey Şekilleri: Ülke Zagros Dağları ile Arabistan platformu arasında yer alır. Adları bulunan ülkede, yer yer vahalar yer alır. Bataklıkla ve çölle kaplı sahalar yer alır.
İklim ve Bitki Örtüsü: Genelde çöl iklimi etkilidir. Basra Körfezi’nden esen rüzgarlardan dolayı biraz sıcaklık düşüktür. Ortalama yağış 200mm kadardır. Çöllerde seyrek ve zayıf bitki vardır.
Nüfus Yerleşme: % 43’ü Kuveyt asıllı Araplardır. Geri kalan Ürdün, Mısır, Filistin, Irak ve Suriye’den gelen Müslüman Arap işçiler ve batılı teknisyenlerdir. Korunmuş kale anlamına gelen Kuveyt, 18. yy da yerleşmeye açılmıştır. Jahra, Ahmedi diğer önemli yerleşmelerdir. Nüfusun çoğu (% 90 )kentlerde yaşar.
Ekonomi: Petrol başlıca gelir kaynağını oluşturur. Dünya rezervlerinin % 10’unu elinde bulundurur. 800 kuyudan çıkarılır. Petrol sayesinde parasız öğretim verilmekte, sağlık hizmetleri en iyi şekilde sağlanmaktadır. Satın alma güçleri fazla, hayat standartları yüksektir. ABD, Japonya, Almanya ve İngiltere ile ticaret yapar.
Gıda maddeleri, canlı hayvan, tekstil ürünleri satarız, ham petrol ve petrol ürünleri satın alırız.
BİRLEŞİK ARAP EMİRLİKLERİ - Abu Dabi-Arap-İslamiyet- Dirhemi
Basra Körfezi kıyısında, Musendem Yarımadasının büyük bölümünü oluşturan ülke, yedi ayrı emirlikten oluşmuştur. En büyüğü Abu Dabi Dubai, Şerce, Fuceyra, Ucman, Resü’l Hayme, Üm-mü’l Kayven’dir.
Tarihi: Ülkede 7. yy dan beri Müslüman emirlikler bulunuyordu. 17. yy dan itibaren başta İngilizler olmak üzere Avrupalılar, Ortadoğu ve Asya ülkeleri ile güvenle ticaret yapmak amacıyla askeri üsler kurdular. İngilizler ülkeye hakim oldular. Ülkeyi terk etmelerinden dolayı 7 emirlik 1971’de birleşerek BAE adını aldılar.
Yüzey Şekilleri: Büyük bölümünde düzlük ve hafif dalgalı alanlar bulunur. Musendem yarımadasının çok küçük bölümünde yükselti 3000m yi bulur. Ülke topraklarının büyük bölümü çöllerle kaplıdır.
İklim ve Bitki Örtüsü: Kurak çöl şartları hüküm sürer. Seyrek ot ve çalılarla kaplıdır. Son yıllarda denizden elde edilen suyun arıtılması ile kent ve önemli yolların kenarları kuraklığa dayanıklı ağaç ve çalılarla ağaçlandırılmaktadır.
Nüfus Yerleşme: Kuveyt asıllı Arapların büyük bölümü vahalarda ve diğer kısmı göçebe yaşarken, azınlıklar büyük kentlerde ticaretle uğraşmaktaydılar. 1962de Petrolün(doğal gaz) bulunmasıyla nüfus hızla artmıştır, göç eden yabancı sayısı fazladır. Abu Dabi, Dubai, El Ain şehirleridir.
Ekonomi: Topraklarının çok azı tarıma elverişlidir. Küçükbaş hayvan ve deve besiciliği önemlidir. Balıkçılık ve inci avcılığı gelir getiren uğraştır. Dünyanın bilinen en zengin petrol ve doğal gaz yataklarına sahiptir. Petrol sayesinde hızla kalkınmışlardır.
Gıda maddeleri, demir-çelik, giyim, dokuma, cam ürünleri, sebze ve meyve satarız, buna karşılık petrol alırız.
MISIR -Kahire-Araplar(Hami, Sami)-İslamiyet-Mısır Lirası
Afrika’nın KD’da, Akdeniz ile Kızıldeniz arasında yer alan Mısır’ın Asya’daki toprakları Sina Yarımadasındadır ve İsrail ile komşudur.
Tarihi: Tarihin en eski medeniyetlerinin kurulduğu Mısır, Nil Nehrinin hediyesidir. MÖ ki yıllarda krallık olan Mısır’ı Büyük İskender istila etmiştir. 7. yy dan itibaren Müslüman Arapların 1250’de Memluklerin egemenliğine giren ülke, 1517’de Osmanlı topraklarına katılmıştır.(400 yıl). İngilizler tarafından işgal edilen ülke, 1922 (1936) de bağımsız oldu. 1956’da Süveyş Kanalı millileştirilmiştir. 1967’deki Mısır-İsrail Savaşı’nda Amerika’nın arabuluculuğu ile Camp David Antlaşması imzalandı. İsrail ile diplomatik ilişkiler kuruldu, Araplarca yalnızlığa itildi, Arap aleminin önemli ülkelerinden olup, Arap siyasetinin belirlenmesinde önemli rol oynar.
Yüzey Şekilleri: Büyük bölümü deniz yüzeyine yakın plato görünümündedir. Platonun kuzeyinde üçgen şeklinde Nil Deltası yer alır. Nil Vadisi de kuzey-güney yönünde platoyu boydan boya yarar. Sina Yarımadasında 2500m yi aşan dağlar yer alır. Büyük bölümü çöllerle kaplıdır. Nil batısında Sahra çölü yer alır. Burada Kattara Çukuru denilen yerde yükseklik deniz seviyesinde -134m aşağı iner. Doğusunda Arabistan çölü bulunur. Nil, denize Reşiat ve Dimyat adlı iki koldan dökülür. Nil üzerinde Asvan Barajı yer alır, bu baraj dünyanın en büyük baraj gölü olan Nasır Gölü’nü oluşturur.
İklim ve Bitki Örtüsü: Sıcak ve kurak iklimin etkisinde kalan ülke, Sahra’dan gelen sıcak ve kuru hava kütlesinin etkisi altındadır. İlkbaharda güneyde oluşan YB dan kuzeydeki AB alanına doğru sıcak-kuru hamsin eser. En fazla Akdeniz kıyıları(200mm) yağış alır.
Seyrek görülen çöl bitkileri bitki örtüsünü oluşturur.
Nüfus Yerleşme: Büyük bölümü Hami(Berberi, Libya) ile Sami ırkına (Araplar) ait toplumlardır. Çoğu Müslüman 1/5’i Hıristiyan’dır Çoğunluğu Nil vadisi ve deltasında yaşar. Yarıdan fazlası kırsal alanda yaşar. Kahire(12 milyon) Afrika’nın en büyük kentidir. İskenderiye, Asvan, Süveyş, Minye, Port Said, İsmailiye şehirleridir.
Ekonomi: Tarım ağırlıklıdır. Sulu tarım ve modern metotlarla yılda birkaç kez ürün alınır. Pamuk ve çeltik başta gelir. Afrika’nın en fazla hurma üreticisidir. Pamuk uzun elyaflı(daha kaliteli) ayrıca rekor düzeyde verim alınır. Hayvancılık balıkçılık gelişmiştir. Petrol, doğal gaz ve fosfat çıkarılır.Sina yarımadası, Kızıldeniz kıyılarından 45 milyon ton petrol üretilir. Sanayide gelişmiş, Afrika’nın ikinci büyük ülkesi olmuştur. Süveyş Kanalı ve Piramitler ile Asvan Barajı, Nil nehri turistik bakımdan büyük gelir sağlar.
Demir-çelik, cam, plastik ürünleri, motorlu taşıtlar, kauçuk ürünleri,yapay elyap satarız. Petrol ve pamuk alırız.
LİBYA – Trablusgarp-Arap, Berberi-İslamiyet-Libya Dinarı
Kuzey Afrika’nın orta kesiminde, Akdeniz kıyısında yer alır.
Tarihi: MÖ 7. yy da Kartaca Devleti’nin kurulduğu ülke daha sonra Helen, 1. yy da Roma, 7. yy da Arap hakimiyetine girdikten sonra 16. yy dan itibaren Osmanlı hakimiyetine girdi. 1911-1939 yılları arasında İtalyan kontrolünde kalmıştır. II. Dünya Savaşından sonra BM kararıyla 1951’de bağımsız oldu. 1969’da Albay Muammer Kaddafi askeri darbe sonucu Libya Arap Cumhuriyeti ilan edildi. Bazı terörist grupları desteklemesi ve İngiltere’deki uçak kazasında parmağı olduğu düşüncesiyle batılı ülkelerle ilişkileri iyi değildir.
Yüzey Şekilleri: Akdeniz kıyı kesimi ile Sahra Libyası olmak üzere iki kısımdan oluşur. Akdeniz kıyısında geniş ovalar, kıyıdaki ovaların gerisinde platoluk alan uzanır. Daha güneyde dünyanın en geniş çöllerinden Libya Çölü uzanır.
İklim ve Bitki Örtüsü: Akdeniz kıyısında Akdeniz, güneyde kurak iklim görülür. Sıcaklıklar yüksektir. Kıyıda Akdeniz bitkileri, çöllerde de zayıf bitki örtüsü görülür.
Nüfus Yerleşme: Berberi ve Araplardan oluşur. Ülkede 300 bin kadar yabancı işçi ve teknisyen vardır. Nüfus Akdeniz kıyı şeridinde ve iç kesimlerdeki vaha ile yarı kurak alanlarda toplanmıştır. % 65 kentlerde yaşar. Trablusgarp, Bingazi, Tobruk, Misurata, El Bedia önemli şehirleridir.
Ekonomi: Daha önce tarıma dayalı olan, ekonomisi Sirte Körfezi güneyinde petrolün çıkmasıyla Afrika’nın kişi başına düşen geliri en yüksek ve en zengin ülkesi olmuştur. Tarım faaliyetleri, kuzeydeki kıyı bölgesinde, orta bölgede ve yer altı su seviyesinin yüksek olduğu, verimli kaynakların bulunduğu vahalarda yapılır. Petrol ve doğal gaz önemli yer altı zenginliğidir. Ulaşım ağı gelişmemiştir.
İlişkilerimiz gelişmiştir. Birçok Türk firması ülkede çalışmaktadır Gıda maddeleri, demir-çelik, tekstil ürünleri, elektrikli aletler ve mobilya satarız, petrol ve gübre alırız.
|